Discreet betekenis
Discreet iets wat je bent, kan zijn of hoe je werkt. Feitelijk ben je bedachtzaam in alles wat je doet of zegt en ben je ook in staat om zaken voor je te houden. Je houdt je in de regel vast aan feiten en je maakt je niet schuldig aan overdrijven of het bagatelliseren van een verhaal. Ingetogen kan ook discreet zijn, omdat je niet opvalt. Bijvoorbeeld op een feestje ben je discreet aanwezig en val je dus niet op.
Discreet in het Engels
In het Engels bestaat het woord discreetly, wat hetzelfde betekent als discreet in het Nederlands. Je kunt discreetly zijn of te werk gaan, waarbij je dus ook in staat bent om geheimen te bewaren. Soms moet je zaken onopvallend behandelen of taken op het werk onopvallend uitvoeren. Dan ga je dus ook discreet te werk.
| Aspect | Beschrijving | Voorbeeld | Synoniemen | Antoniemen |
|---|---|---|---|---|
| Betekenis | Voorzichtig en tactvol in gedrag of spraak om geen aandacht te trekken of vertrouwelijke informatie te beschermen. | De detective was discreet tijdens het ondervragen van de getuigen om geen argwaan te wekken. | voorzichtig, tactvol, terughoudend, behoedzaam, bescheiden | onvoorzichtig, indiscreet, onbescheiden, roekeloos |
| Woordsoort | Bijvoeglijk naamwoord | – | – | – |
| Herkomst | Afgeleid van het Latijnse ‘discretus’, wat ‘gescheiden’ of ‘onderscheiden’ betekent. | – | – | – |
| Uitspraak | IPA: /dɪˈskriːt/ | – | – | – |
| Gebruik in een zin | Toont de toepassing van het woord in context. | Hij maakte een discreet gebaar naar zijn collega om het onderwerp te veranderen. | – | – |
| Engelse vertaling | discreet | – | – | – |
| Opmerking | Niet te verwarren met ‘discreet’ (voorzichtig, tactvol) en ‘discreet’ (afzonderlijk, afzonderlijk); hoewel ze hetzelfde worden gespeld, hebben ze verschillende betekenissen. | – | – | – |
Herkomst van het woord discreet
Het woord discreet is afkomstig uit het Latijn, van het woord discretus, dat onderscheiden of apart gehouden betekent. Oorspronkelijk verwees het naar het vermogen om onderscheid te maken, iets dat later is geëvolueerd naar de moderne betekenis van bedachtzaam, voorzichtig en vertrouwelijk in handelen of spreken. Via het Frans kwam het uiteindelijk in de Nederlandse taal terecht, waar het vooral wordt gebruikt om gedrag of communicatie te beschrijven die bewust terughoudend en respectvol is.
Wat betekent discreet precies?
Discreet is een bijvoeglijk naamwoord dat wordt gebruikt om iets of iemand te beschrijven die op een voorzichtige, onopvallende en vaak respectvolle manier met gevoelige informatie of situaties omgaat. Het gaat hierbij om gedrag dat rekening houdt met de gevoelens van anderen en voorkomt dat informatie ongepast of onnodig gedeeld wordt. Discreet zijn betekent dus ook dat men subtiel is in wat men doet of zegt.
Gebruik in sociale situaties
In het dagelijks leven wordt discretie gewaardeerd in situaties waarin privacy of gevoeligheden een rol spelen. Iemand die discreet is, zal niet zomaar persoonlijke informatie van anderen doorvertellen en weet precies wat hij of zij beter voor zich kan houden. Dit is bijvoorbeeld belangrijk in vriendschappen, familierelaties of bij het omgaan met persoonlijke kwesties van anderen.
Gebruik in professionele context
In veel beroepen is discreet handelen essentieel. Denk aan artsen, therapeuten, advocaten of medewerkers van de personeelsafdeling. In dergelijke functies heeft men regelmatig toegang tot vertrouwelijke informatie, en wordt van hen verwacht dat zij hier op een correcte en terughoudende manier mee omgaan. Discretie is in dit soort functies niet alleen gewenst, maar vaak ook juridisch verplicht.
Discreet in communicatie en gedrag
Discreet gedrag kenmerkt zich door subtiliteit en bedachtzaamheid. Dit kan betekenen dat iemand op een zachte toon spreekt wanneer iets gevoelig ligt, of dat men informatie alleen deelt met mensen die daar daadwerkelijk recht op hebben. Ook in lichaamstaal en houding kan discretie tot uiting komen, bijvoorbeeld door gepaste afstand te houden of zich niet op te dringen in een privégesprek.
Voorbeelden van gebruik
- Zij vroeg hem discreet of alles goed ging, zonder dat anderen het merkten.
- Het pakket werd discreet verpakt, zonder herkenbare labels.
- De arts ging zeer discreet om met de medische gegevens van zijn patiënt.
- Tijdens het gesprek stelde ze zich discreet op en nam geen stelling.
- Hij koos een discreet moment om zijn kritiek te uiten.
Synoniemen van discreet
Afhankelijk van de context kunnen verschillende woorden als synoniem worden gebruikt. Enkele voorbeelden zijn:
- Tactvol
- Terughoudend
- Voorzichtig
- Bedachtzaam
- Onopvallend
- Zachtaardig
Niet elk synoniem is in elke situatie geschikt. Zo kan onopvallend meer verwijzen naar fysieke aanwezigheid, terwijl tactvol juist meer betrekking heeft op hoe iemand iets verwoordt.
Tegenstellingen van discreet
Het tegenovergestelde van discreet is indiscreet. Iemand die indiscreet is, deelt te veel of ongepaste informatie, of handelt zonder rekening te houden met gevoelige omstandigheden. Andere antoniemen kunnen zijn:
- Opdringerig
- Onvoorzichtig
- Ongenuanceerd
- Ongepast
- Overdreven opvallend
Deze woorden hebben doorgaans een negatieve bijklank en worden gebruikt om gedrag te beschrijven dat als sociaal onwenselijk wordt gezien.
Discreet in materiële zin
Naast het gedrag van personen kan ook een object of handeling discreet genoemd worden. Denk aan een discreet ontworpen camera die niet opvalt in het interieur, of aan discreet verpakte producten die bedoeld zijn om de privacy van de ontvanger te waarborgen. Hier verwijst discreet dus vooral naar de uiterlijke verschijningsvorm of de mate waarin iets opvalt.
Discretie als sociaal kapitaal
Discretie wordt vaak gezien als een waardevolle eigenschap in persoonlijke én professionele relaties. Mensen die discreet zijn, worden sneller vertrouwd en krijgen eerder verantwoordelijkheden toevertrouwd. In sommige situaties wordt discretie zelfs als teken van klasse of goede opvoeding beschouwd. Het vermogen om informatie op gepaste wijze te hanteren en om niet altijd alles uit te spreken wat men denkt, wordt gezien als een vorm van volwassenheid en zelfbeheersing.
Discreet in moderne samenleving
In een tijd waarin informatie snel wordt gedeeld via sociale media, krijgt het woord discreet een nieuwe relevantie. Juist nu persoonlijke zaken makkelijk openbaar gemaakt kunnen worden, is het belang van discretie groter dan ooit. Iemand die discreet is, kiest bewust voor terughoudendheid en respect, en stelt de privacy van zichzelf en anderen voorop.
Synoniemen voor discreet
Belangrijke synoniemen voor discreet zijn onopvallend, gepast en bescheiden. In principe kan het woord discreet in verschillende contexten worden gebruikt. “Hij gedroeg zich discreet in het bijzijn van zijn schoonouders” kan betekenen dat iemand zich voorbeeldig, gepast en ingetogen gedroeg tijdens een bezoek aan zijn schoonouders. “Hij ging discreet te werk door zijn medewerker apart te nemen om zijn gedrag te bespreken” heeft dan weer meer te maken met het feit dat bijvoorbeeld een manager een medewerker apart neemt om onopvallend te praten over zijn gedrag. Hierin is de manager dus discreet te werk gegaan.
Discretie kan een vereiste zijn
In bepaalde beroepstakken kan discretie een vereiste zijn. Bijvoorbeeld HR-managers die belangrijke gegevens over een medewerker discreet moeten behandelen. Ze kunnen bijvoorbeeld niet in het bijzijn van andere collega’s over die medewerker praten of bijvoorbeeld een anekdote delen die een medewerker in vertrouwen tegen de HR-manager heeft verteld. De HR-manager kan ook geen dossiers van medewerkers op het bureau laten slingeren en zou hier dus discreet mee om moeten gaan. Het is geen wens om discreet te werk te gaan, maar een vereiste als je bijvoorbeeld een HR-manager bent.
Te discreet zijn
Je kunt ook te discreet zijn. Je krijgt dan bijvoorbeeld informatie die je liever niet had willen hebben, maar als je discreet bent kun je die informatie ook niet delen met iemand anders. Stel dat je beste vriend of vriendin je in vertrouwen vertelt dat hij of zij vreemdgaat? Dan wil je hier discreet mee omgaan en het geheim bewaren. Vooral als daarom wordt gevraagd. Maar het kan stress en irritatie opleveren, omdat je het met niemand over deze toch wel heftige boodschap kunt hebben. Je kunt ook niet de partner van je vriend of vriendin informeren, omdat het ten eerste niet aan jou is en ten tweede niet strookt met als je discreet bent. Dan wordt er van je verwacht dat je het geheim voor je houdt en dus met niemand deelt. Ook als dat betekent dat het een negatieve invloed op jezelf heeft.