BBL betekenis
De term hoort thuis in het middelbaar beroepsonderwijs en ligt vast in de Wet educatie en beroepsonderwijs. Die wet behandelt allebei de leerwegen als voltijdopleiding: per volledig studiejaar komt een opleiding er in beide gevallen op 1.600 klokuren studielast of meer uit. Het onderscheid zit dus niet in de omvang van de studie, maar in de verdeling ervan over school en bedrijf. Hoe die verdeling eruitziet, is tot op het klokuur uitgeschreven.
BBL of BOL: waar gaan je uren heen?
Zoek je op BBL betekenis, dan staat BOL er bijna altijd naast. BOL is de beroepsopleidende leerweg: een dagopleiding waarin je vrijwel de hele week in de les zit, met een stage erbij. De beroepsbegeleidende leerweg keert die verhouding om. Zestig tot tachtig procent van je studietijd gaat naar het werk, en daarmee is het praktijkdeel groter dan bij de tegenhanger. Het verschil tussen de twee is bovenal een kwestie van verhoudingen: dezelfde studielast, anders verdeeld over de weken en de jaren. En die verhouding is geen schatting, want de wetgever heeft haar in getallen vastgelegd.
Wat de wet over de praktijkuren voorschrijft
Een BBL-jaar moet volgens de wet een programma van 850 klokuren of meer bieden. Daarbinnen gaan er minstens 200 naar begeleide lessen en minstens 610 naar beroepspraktijkvorming. Die 610 praktijkuren vallen dus bínnen de 850 en komen er niet bovenop, iets wat online geregeld verkeerd wordt weergegeven. Bij de beroepsopleidende leerweg staan de getallen vrijwel gespiegeld: per jaar minstens 1.000 klokuren, met 500 uur begeleide les als ondergrens en, de entreeopleiding uitgezonderd, 250 uur praktijk. Leg de twee naast elkaar en er blijven twee getallenparen over: 610 om 250 aan praktijk, 200 om 500 aan les.
Is BBL een mbo-niveau?
Nee. Het is geen niveau en ook geen opleiding, maar een route die onder vrijwel elke mbo-opleiding kan liggen. De wet onderscheidt vijf soorten beroepsopleiding: de entreeopleiding en de basisberoepsopleiding, daarnaast de vakopleiding, en ten slotte de middenkader- en de specialistenopleiding. Samen vullen die de vier bekende mbo-niveaus, en elk van de vijf mag in de beroepsbegeleidende leerweg worden verzorgd. BBL bestaat daarom op alle vier de niveaus. De vooropleidingseisen horen bij het niveau en niet bij de leerweg: de entreeopleiding vraagt geen enkel vooropleidingsdiploma, niveau 2 wel, namelijk een vmbo-diploma, een entreediploma of drie goed doorlopen leerjaren havo of vwo. Datzelfde geldt voor de studieduur. Het langst zit je aan de middenkaderopleiding vast, drie of vier jaar; daaronder loopt het terug naar twee tot drie voor de vakopleiding, een tot twee voor de basisberoepsopleiding en een enkel jaar voor de entreeopleiding. De specialistenopleiding valt buiten die reeks: die duurt een jaar, maar dan wel bovenop een diploma op niveau 3. Niveau 4 geeft toegang tot het hbo. Waar de leerweg zegt wáár je leert, zegt het niveau hoe zelfstandig je het vak straks uitoefent. Wat zo’n vakvaardigheid precies is, staat bij Competenties betekenis.
Wat verdien je met een BBL-plek?
Een vast bedrag bestaat niet. De sector waarin je terechtkomt, de cao die daar geldt en je leeftijd bepalen samen wat er op je loonstrook staat. De vakbond wijst er bovendien op dat je minder krijgt dan iemand die dezelfde functie al langer bekleedt. Voor jonge BBL’ers geldt daarbovenop een eigen, lagere loonschaal, de bbl-staffel genoemd; daardoor houden zij minder over dan een leeftijdsgenoot die gewoon een bijbaan heeft. Tegenover dat lagere bedrag staat dat de rekening zelden bij jou terechtkomt: de werkgever neemt de opleiding doorgaans voor zijn rekening, en vaak ook de boeken, de examenkosten en de werkkleding. De Rijksoverheid is daarover stellig: volgens de regels voor stage en leerbaan mag zo’n plek je niets kosten. Maak je toch kosten die niemand anders vergoedt, voor reizen of voor bedrijfskleding, dan is het bedrijf aan zet. Hoe een werkgever de omvang van een baan uitdrukt, lees je bij FTE betekenis.
Geen studiefinanciering en geen studentenreisproduct
Twee voorzieningen die bij studeren horen, gaan aan een BBL’er voorbij. Wie deze leerweg volgt, krijgt geen studiefinanciering, terwijl een BOL-student daar vanaf zijn achttiende wel recht op heeft, en het studentenreisproduct blijft eveneens buiten bereik. Je inkomen is dus geen extraatje naast een beurs maar de basis onder je budget. De vakbond noemt nog een minder tastbaar gemis: je hebt vooral collega’s om je heen en veel minder studiegenoten, en dat scheelt in het studentenleven. Ook je vrije dagen lopen anders, want met een arbeidsovereenkomst volgen je vakantiedagen de cao waaronder je werkgever valt en niet de schoolvakanties. Je jaarindeling hoort daarmee eerder bij je werkgever dan bij je opleiding.
De andere BBL’s, van billen tot bouwbesluit
Wat betekent BBL als er geen school in het spel is? Lang niet elke BBL gaat over onderwijs; de betekenis van deze drie letters verschuift per vakgebied. Een van die lezingen is een cosmetische ingreep, de Brazilian Butt Lift. Een chirurg haalt daarbij vet weg bij de buik en brengt dat over naar de billen, die er voller van worden; kunstmatige stoffen als siliconen komen er niet aan te pas. Volgens de NOS rekenen deskundigen deze ingreep tot de risicovolste in de cosmetische hoek. Juristen kennen Bbl als het Besluit bouwwerken leefomgeving, met 3 juli 2018 als datum van vaststelling. Bouwwerken in de leefomgeving zijn er het onderwerp van; het besluit leunt op de Woningwet en op de Omgevingswet en bundelt de bouwregels onder die laatste. Wie in olie handelt, leest bbl als het Engelse barrel: een vat van 42 Amerikaanse gallons, zo’n 159 liter, en daarmee de eenheid waarin olie wereldwijd wordt geprijsd. Wikipedia houdt op zijn doorverwijspagina dertien lezingen bij, tot een overheidsbureau dat landbouwgronden beheert en een Vlaamse koepelorganisatie voor milieu en natuur aan toe.
De leerweg als rekensom
Wie twijfelt tussen de twee routes, heeft aan de urennormen meer dan aan welke folder ook: 610 om 250 aan praktijk zegt precies hoeveel van je opleiding zich buiten het klaslokaal afspeelt. In diezelfde rekensom zit ook wat je inruilt. Lesuren, studiefinanciering en een reisproduct gaan eruit; praktijkuren, een salaris en een plaats tussen collega’s komen ervoor terug, met per jaar dezelfde 1.600 klokuren studielast als bij de tegenhanger. De afkorting zegt daarmee niets over welk vak je kiest en alles over de verhouding waarin je het leert.